Wednesday, December 25, 2024
Sunday, December 15, 2024
Монгол контент
Би түүхэн кинонуудыг үзэх дуртай нэгэн. Түүхэн кино болгоноос тухайн улс орны соёл , домог зүй, түүхийн онцлогийг олж харж манай түүхтэй холбоотой улбаа байгаа эсэхийг анзаарч, ёс уламжлалыг нь гүн ухаантай нь олж анзаарахыг хичээдэг л дээ. Солонгос улс өөрсдийнхөө түүхийн талаар маш их бүтээл хийдэг үүнийг тухайн улс, төрийн бодлогынхоо нэгээхэн хэсэг болгон дэлхий даяар л цуврал олон ангит кинонуудаараа үзүүлэн таниулж байгаа нь бахархууштай санагддаг. Хятадын түүхэн кинонууд хааны ордоны элдэв хуйвалдаан, хайр сэтгэлийн түүхийг бас л их сонирхолтой байдлаар харуулахын хажуугаар тухайн орны хувцас соёл, засаглалын онцлог, түүхээ бичин үлдээж байгаа суурин соёлын түүхчдийн онцлог, түүхэнд үлдэж хоцорсон хаадын сайн ч бай муу ч бай түүхийн улбаа болгон нь орчин цагт хир хадгалагдан үлдэж одоо цагийн түүхтэй нь хэрхэн холбогдож байгааг анзаарах нь маш сонирхолтой байдаг. Барууны түүхэн кинонууд тэр дунд англи улс Артур хааныхаа тухай кинонуудыг л гэхэд маш олон янзаар цаг цагийн онцлогт тохируулан хийсээр байгаа нь бас л сонирхолтой. Монголчуудын түүх бол дэлхийн түүхэнд маш тод мөр үлдээсэнээс гадна 2 томоохон хөрш орны маань түүхтэй маш их холбоотойгоос гадна томоохон улс орнуудын түүхтэй холбоотой байдгаараа үнэхээр онцлог боловч бид энэ түүхийнхээ талаар маш бага кино контентуудыг бүтээж байгаа маань бага зэрэг харамсалтай санагддаг. Гадны Нетфлекс болон Холливудын кино контентуудад манай түүхтэй холбоотой бүтээлүүд байдаг боловч ихэвчлэн байлдан дагуулалт, түүхэнд үлдээсэн томоохон үйл явдлын тоймоор сэдэвлэсэн байх боловч харь хүний нүдээр, бодлоор, судалгаагаар хийгддэг болохоор жинхэнэ Монгол хэмээх үндэстэн ямар соёлтой ямар бодлоготой ямар гүн ухаантай улс байсныг тэр бүр тод гаргасан нь ховор юм даа. Тиймээс ч Монголын маань уран бүтээлчид маань илүү эрэл хайгуул хийж, илүү үнэн түүхийг олж харж түүний онцлог болох нүүдэлчдийн агуу соёлыг тусгасан дориун бүтээл гаргаасай гэсэн хүсэл дотор минь байсаар ирсэн гэх үү дээ. Тэр түүх маань ямар агуу баялаг билээ дээ. Сүүлийн 12 жил гаран Гэрлийн өргөөнөөс түүхийн талаар маш олон сайхан судруудыг гаргаж олон нийтийн хүртээл болгож байгаа нь тухайн Монгол хэмээх үндэстний соёлын онцлог, хувцас хэрэглэл, байгаль эх дэлхийгээ хайрлах нүүдэлчдийн соёлын гүн ухаантай холбон тайлсан нь олон сайхан кино контентуудыг бүтээх санааг уран бүтээлчдэд өгөх байх гэж найдварыг төрүүлэн хэн нэгэнд нэгийг бодогдуулан уран бүтээлчдйн онгодыг хөглөх буй заа.
Tuesday, November 26, 2024
Ордосын аялал
Өвөр Монголын Ордос хошууны Эзэн хороог зорих завшаан тохиолдож өргөө хотлын залуустай замд гарсан аялалын тэмдэглэлээ бичиж үлдээхийг хичээлээ.
2023 оны 10 сард ангийн нэгэн найзаасаа "Чингис хааны онгоны тайлгын ёслол журам жич соёлын чадавхын судлал " хэмээх номыг бэлгэнд аваад Ордос нутагт очиж зан үйлд оролцох юмсан гэж бодож байсан маань ийнхүү биелэлээ олж 13 жилд тутам, луу жил болгон болдог хар сүлдний догшруулгын үйлд оролцох боломж гарсанд ихэд олзуурхав.
Үйлэнд мордохын өмнө Чингисийн Найман цагаан ордоны талаар сайтар судалж үзмээр санагдсаар байсан ба дээрхи номноос Сайнжаргалаас "Монгол тахилга " хэмээх номондоо уулын " Алтан ордоны тайлга" д хэдэн цагаан ордныг буруудуулснаа залруулж, Чин улсын үеийн Найман цагаан гэр дотор " Чингисийн цагаан гэр , Бөртгөлжин хатны цагаан гэр, Хулан хатны цагаан гэр , Есүй хатны цагаан гэр, Есүй хатны цагаан гэр, Есүгэн хатны цагаан гэр, Эш хатны цагаан гэр, Хорын цагаан гэр, Эмээлийн цагаан гэр " багтана гэж үзжээ хэмээн тэмдэглэсэн нь сэтгэлд арай ойр санагдав. Энэ удаагийн байрлуулалтаас үзвэл, Хасар , Бэлгүтэй, Тулуй, Эш хатны цагаан өргөө нь хасагдаж , Чингис хааны зарж хэрэглэж байсан Өндгөн цагаан, Хор саадаг, Бор өндөр, Жолоо, Шангийн өргөө зэрэг нь харин тус тус нэг өргөө эзлэх болсон байна.
Ордосын аялалын үед хийгдсэн үйлэнд 8 оюунд жатга хийгдсэн талаар ДээдЭс дурьдаж байсан ба үйлийн үеээр өчүүхэн улаач надад мэдрэгдсэн зүйл бол найман цагаан гэр хэмээн яриж байгаа боловч Монгол хатдын онгон түүхийн гялбаа сударт дурьдсанчлан Хайрын 8 ээжээр төлөөлүүлэн оноож өгсөн оюуны найман ГЭР ИЭ гээ тайлж, тахиж хамгаалах үүргийн зангилааны үзүүрээс хөврөх их үйлийн гараа хэдийн Гэрлийн өргөөний улаач нарын холбоосоор бөхлөгдөн, сэрж сэхээрч байгаа өвөр монголын олон улаачдын үйлтэй холбогдон байгаль эх дэлхий түүнийг хамгаалах хөх толботонгуудын заяа дэлгэрэх үйлийн гараа улам бат бөхлөгдөв бололтой.
АДҮА сударт Уяа НЭН ЭКЭ сүлдэн цагаан ТНГР чинь ЧИН дээ болвоос найман ГЭР ИЭ тархи билээ хэмээсэн байдаг.
1. Оройн дээд Өвгөдийн Өв Их 99 ТНГР ээ МОН КҮ Олзүй Элзүй КҮ ЭН зүй болгийтэ -Этүгэн ээж
Өвөр Монголын газар нутгаар явж байхад нүүдлийн соёлын улбааг устгах суурин соёлын түрэлтийн аюул, хэл язгуур соёлоо алдахаас айн түгших өвөр монголчуудын зовинол, түүх соёлыг маань өөрсдийн болгон уусгах Хятадын бодлогыг давах их ухаан, эрдмээ тосон авч амьдралд хэрэгжүүлэн , байгал экологийн тэнцвэрт байдлыг хадгалж ирсэн нүүдлийн соёлын хүрээг дэлхий нийтэд түгээн дэлгэрүүлэх их үйлд өөрийн биеийг үл голон чадах мэдэх бүхнээрээ хүн ардынхаа ухамсарт суулгах үйлс маань 4 зүг найман зовхист төвтэйгээ нийлээд 9 орон зайд хараал жатгыг үгүй хийж хар сүнсийг ( сувдаг, тачаал, аархал,мунхаг, атаархал, шунал, хонзон) үлдэн хөөж цэврийг сахиулах 9 хар сүлдийгээ хүчжүүлэн Зөвийн төлөө тэмцэж байвал тэр сүлд үхэшгүй амь, цуцашгүй чадал, цэвэр оюун ухааныг бэлэглэдэг гурвалтай хар сүлдээ агсан өчүүхэн ч цогийг дүрэлзүүлэн асааж онгодын хүч чадлыг, оюун ухааныг биедээ агсаж шидээ гаргах их хар сүлдний салхийг тавиж дүрэлзүүлэн өгөх их үйлийн гараа улам хүчтэй болох буй зээ.
Thursday, October 10, 2024
Фүжи уулын бэлд
Алтан шаргал нарны амин гэрэл бөхлөгдөж
Асаасан галын дөлүүд мөнх тэнгэртээ хүрч
Асралт эзний мэлмий тэнгэрийн хаяанд тулж
Анзаарч тэтгэсэн бүхнээр амин эрдэнээ тэтгэж
Алс холын аянд андын заяа бөхлөгдөв
Энэрэл хайр бүхэн энгүй тал мэт тэнийн
Эх дэлхийн өнцөг бүрд үрсийн зүрхэнд оршив
Есөн хүслийн тэнгэр зүйтэй бүхнийг тэтгэж
Хөх ертөнцийн үрс хүрэх газраа хүрэв
Хүүрнэх түүхээс улбаалсан аргамж эздээ олж
Хөх их ертөнцийн оршихуй хаяа тэлэн заяа тэтгэв
Токио Фужи уул 2023. 9.10
Sunday, April 28, 2024
3 голын Монголчууд
Wednesday, April 17, 2024
Үнэ цэнэ 4
Төрөөс ямар нэгэн байдлаар үйлчилгээ авдаггүй хүн байдаг болов уу?
Эрүүл мэндийн үйлчилгээ, боловсролын үйлчилгээ гээд анхан шатны үйлчилгээг бүгд л ямар нэгэн байдлаар авдаг шүү дээ. Харин төрд татвар төлдөггүй хүн байдаг уу? Мэдээж ямар нэгэн албан байгууллагад ажиллаж цалин авж байгаа хүмүүсийн хувьд хүн амын орлогын албан татвараа суутгуулаад эрүүл мэнд, нийгмийн даатгалаа төлөөд л явж байгаа. Харин хувиараа бизнес эрхэлдэг хүмүүс яадаг бол олсон орлого ашгаасаа татвар төлдөг үү? ямар нэг байдлаар тодорхой хэмжээгээр татвар төлдөг л байх. Аж ахуйн нэгжүүдийн хувьд бол үйл ажиллагаа явуулж л байгаа бол татвараа төлөөд л явж байгаа. Харин их үү бага уу , бидний төлсөн татварыг зөв зарцуулж байна уу гэдэг дээр шүүмжлэл зөндөө л гардаг л даа.
Тэгвэл бидний өвүг дээдсүүдийн хувьд татварын бодлого ямар байсан юм гээд Гэрлийн өргөөнөөс гаргасан " Хэтэвчний ном" ыг нээж үзлээ.
Хамгийн аймшигтай хатуу зүйл гэх юм бол зүгээр л хүн болж төрснийхөө төлөө татвар төлдөг улс шүү дээ манай Хамаг Монгол чинь гэжээ.
Чи баян байна уу ? ядуу байна уу? ерөөсөө хамаагүй чи хүн л юм чинь иймэрхүү чадамжтай байх ёстой гэдэг хэмжигдхүүнтэй учраас баянаас баян гээд их татвар авдаггүй, ядуугаас ядуу юм гээд бага татвар авдаггүй учраас тэгш эрх хангагдана.
Тэгэхээр одоогийн хүмүүс бид ийм ядуу амьдарч байхад бас юун татвар вэ? харин ч биднийг улс тэтгэх ёстой гэсэн бэлэнчлэх сэтгэлгээтэй болоод удаж байна. Энэ бэлэнчлэх сэтгэлгээ улс орныг мөхөөх нэг үндэс гэдгийг хүмүүс ер нь хир ухаж байгаа болоо?
Жил болгон Төрд өгөх 1 төлгийг олох арга нь өөрөө тухайн хүнийг ажил амьдралд шамдуулдаг. Хүний өмнөөс орлон төллөө, төллөө гэхэд ах дүү амраг бүл нь тийм ч удаан тэтгэхгүй тул ажил албатай болохыг шаардан шахснаар иргэнээ хөдөлмөрийн уриалгад оруулж байгаа юм.
Тэгэхээр татвар гэдэг өөрөө нэгж хүний чадамжийн сайжруулах, амьдрал ахуйгаа өөдөн татахад , гэр бүлийн хамтын хариуцлагыг сайжруулахад түлхэц болдог иргэн хүнийхээ үнэ цэнийг бий болгох анхан шатны шахалт гэж ойлгоход болохоор....
Харин төрийн хувьд нэгж иргэн татвараа төлсөөр байхад төрөөс ямар дэмжлэг авах боломжтой вэ гэдэг дээр ямар бодлогууд барьдаг байсан юм бол энэ одоо цагийн төрийн бодлоготой юу нь ижил юу нь өөр болсон юм гэж дэлгэрүүлж унших бол энэ судраас сонирхолтой мэдээлэлүүдийг авч болох бөгөөд одоо болох төрийн сонгуультай холбоотойгоор намуудын мөрийн хөтөлбөрийн мөн чанарыг шүүхэд дэм болох байх